Twijfels over verbod op oneerlijke handelspraktijken in de voedselketen

De Europese Commissie bindt de strijd aan met een hele reeks oneerlijke handelspraktijken zodat landbouwers en kmo’s meer zekerheid krijgen, maar handelsorganisatie EuroCommerce is niet overtuigd: “De landbouwer zal hierdoor geen cent meer verdienen.”

“Ongelijke onderhandelingspositie”

Kleinere spelers op de markt van de voedselvoorziening zijn “kwetsbaar voor oneerlijke handelspraktijken” door partners in de keten, zo vindt de Europese Commissie. Vaak staan zij niet alleen zwakker in de onderhandelingen, ze hebben bovendien te weinig alternatieven om hun producten aan de man te brengen. Dat dreigt op termijn hun economische levensvatbaarheid te ondermijnen.

“Het verbod op oneerlijke handelspraktijken waartoe vandaag het initiatief is genomen, heeft tot doel de positie van producenten en kleine en middelgrote ondernemingen in de voedselvoorzieningsketen te versterken”, zegt Europees Commissaris voor Landbouw, Phil Hogan.

“Door minimumnormen vast te stellen en de handhaving te versterken, zorgt het voorstel ervoor dat deze marktdeelnemers onder eerlijke voorwaarden kunnen concurreren. Zo draagt het bij tot de algehele efficiëntie van de keten”, klinkt het bij Jyrki Katainen, binnen de Commissie bevoegd voor concurrentievermogen.

Hele rist verboden praktijken

Eens het voorstel van de Europese Commissie definitief groen licht krijgt, geldt onder meer voor volgende praktijken een uitdrukkelijk verbod: te laat betalen voor bederfelijke levensmiddelen, orders op het laatste moment annuleren, contracten eenzijdig of met terugwerkende kracht wijzigen of leveranciers doen betalen voor weggegooide producten.

Andere praktijken zijn dan weer enkel toegestaan wanneer de partijen daarover vooraf een duidelijke en ondubbelzinnige overeenkomst hebben gesloten: het terugsturen van onverkochte levensmiddelen naar de leverancier, leveranciers die een contract in de wacht wille slepen of behouden daarvoor laten betalen, leveranciers laten betalen voor de promotie of de afzet van levensmiddelen die door de afnemer worden verkocht en meer.

EuroCommerce niet overtuigd

In België spreekt de Boerenbond van zijn kant van een “bescheiden maar symbolisch belangrijke stap”. “Wetgeving is niet het antwoord“, zegt nochtans EuroCommerce, dat retailers en groothandelaars vertegenwoordigt op Europees niveau. De organisatie is allesbehalve overtuigd van het Europees initiatief, laat staan de noodzaak daartoe.

“De Commissie heeft niet afdoende aangetoond dat er een structureel probleem bestaat of dat EU-wetgeving nodig is om dat probleem op te lossen”, reageert Christian Verschueren, directeur-generaal van EuroCommerce, in de Financial Times.

Volgens Neil McMillan, director Political Affairs and Trade, zal “wetgeving op EU-niveau de landbouwers niet helpen ook maar één cent meer te verdienen aan hun hard labeur, terwijl het risico bestaat dat de prijzen in de winkel zullen stijgen. De problemen van de boeren zou men beter aanpakken door een betere organisatie, een beter risicomanagement en een sterkere dialoog tussen alle spelers in de voedselketen. Onze sector wil alvast een actieve rol spelen om de landbouwers te helpen die producten te telen waar de consumenten voor willen betalen.”