Belg betaalt de suikertaks maar gedeeltelijk

Supermarkten rekenen de suikertaks op frisdrank, die sinds 1 januari is verhoogd, maar gedeeltelijk door. Delhaize en Colruyt verhoogden al bijna alle prijzen van frisdranken, Carrefour paste nog amper iets aan.

Grote verschillen per supermarktketen

Begin dit jaar is de aangekondigde verhoging van de suikertaks in werking getreden: de Belgische regering heft voortaan extra accijnzen op dranken met toegevoegde suikers of suikervervangers (dus ook light- of zero-dranken). Sinds 1 januari 2018 kost een blik van 25cl één cent meer, wat oploopt tot acht cent voor een PET-fles van anderhalve liter. Het is de bedoeling dat frisdranken, bepaalde theedranken en siropen duurder worden om de consumptie te verminderen.

Prijstracker Daltix nam de proef op de som en controleerde begin deze maand de frisdrankprijzen in de Belgische supermarkten. Colruyt verrekende als eerste de accijnzen in de consumentenprijzen: op 2 januari zag Daltix er al aangepaste prijzen, op 3 en 4 januari volgde het grootste gedeelte van de aanpassingen. Ondertussen zijn de prijzen van bijna 70% van het frisdrankenassortiment de hoogte ingegaan. Opvallend is wel dat de huismerkprijzen niet evenredig mee evolueerden: minder dan een derde van de frisdranken van Boni en Everyday steeg in prijs. De prijskloof met de A-merken steeg op die manier wel, al werden ook Coca-Cola Zero en Regular in PET-flessen niet duurder, net als tonicmerk Fever-Tree.

Delhaize voerde de prijsverhoging grotendeels op 4 januari door: inmiddels is 81% van de frisdranken er duurder geworden. Ook daar bleven de prijzen van het huismerk Delhaize echter onveranderd, hoewel laagsteprijsmerk 365 de accijnsverhoging wel doorrekende. 

Concurrentiestrijd boven gezondheid?

Tijdens de metingen waren bij Carrefour en Albert Heijn nog geen prijzen verhoogd. Een doordachte keuze om de concurrentiestrijd tussen de supermarktketens op te drijven? “Het was afwachten of de retailers deze taks zouden doorrekenen aan de klant of zelf minder marge nemen. Het wel of niet doorrekenen van de accijnzen aan de consument kan een impact hebben op concurrentiepositie van de retailers”, vroeg Daltix zich op voorhand al af.

Mogelijk gaat het evenwel niet zozeer om een bewuste strategie, maar wel om vertraging. Ondertussen heeft Albert Heijn immers al een duidelijke inhaalbeweging ingezet en meer dan 30% van zijn frisdrankprijzen in België verhoogd. Bij Carrefour was op 8 januari ook al een eerste aanzet gedaan om de prijzen aan te passen: een kleine 7% van de frisdranken was er toen duurder geworden.