Hoe boekhandels zich aanpassen aan de crisis

Door de coronacrisis dwong de overheid de zelfstandige boekhandels om hun deuren te sluiten. Om toch te overleven moeten ze al hun creativiteit bovenhalen: sommigen probeerden te bezorgen per fiets, anderen promoten nieuwe titels op sociale media en een enkeling zette halsoverkop een webshop op.

Handen uit de mouwen

Uit cijfers van Boek.be blijkt dat de boekenmarkt in maart met 15% kromp: vooral de zelfstandige boekhandels zijn slachtoffer van de lockdown en zouden met 50% terugvallen. Grote e-commercebedrijven als bol.com en Amazon zagen de verkoop van boeken dan weer sterk toenemen. In de eerste week van april was hun meerverkoop al opgelopen tot +136%, meldt De Standaard.

Ondanks de verplichte sluiting zijn de boekhandels niet bij de pakken blijven zitten. Het Voorwoord (Heist-op-den-Berg), Letters & Co (Deinze) en Boekarest (Leuven) beschikken niet over een webshop, maar hebben wel hun website uitgebreid. Verder voeren ze promotie op heel wat sociale media. Ook de levering doen ze vaak zelf, met de (geleende) bakfiets. “Vorige week heb ik ­85 kilometer gereden”, zegt Gert De Bie van Het Voorwoord. “We voeren dezelfde dag nog uit”, zegt Lies Scheerlinck van Letters & Co. “Dat is sneller dan die grote pakjesdiensten die hier geen belastingen betalen.”

Webshop

Sommige boekhandelaars hebben alsnog de stap gezet naar een eigen webwinkel. ’t Stad Leest in Antwerpen zette er één op via Shopify. “De dag van de lockdown was hij klaar”, getuigt Wouter Cajot: “Dat loopt aardig. De meeste orders komen langs die weg.” Ook De Zondvloed (Mechelen) en Limerick (Gent) lieten in allerijl een webwinkel bouwen. Johan Vandenbroucke van De Zondvloed wilde niet lijdzaam toezien hoe de markt werd ingepalmd door de grote e-commercebedrijven, zegt hij: “Er staan nu 4600 ­titels op en we blijven er toevoegen.”

Het betekent uiteraard niet dat alle problemen nu opgelost zijn. De meeste boekhandels schatten hun omzet momenteel op 40 tot 60%. “We hebben twee mensen kunnen terughalen uit tijdelijke werkloosheid”, zegt Cajot. “De 40% omzet die we halen, kan voldoende zijn om ons erdoor te slaan.”