Stefaan Vandist: "Gamechangers kunnen heel wat voorsprong creëren"

De grote veranderingen in retail bieden de kans voor gamechangers om consumenten te betrekken bij hun waardeketen en voorsprong te creëren op vlak van duurzaamheid. Trendwatcher Stefaan Vandist legt uit hoe op het RetailDetail Congress.

Maatwerk dankzij interactieve tools en digital manufacturing

In plaats van zich te beperken tot ‘boxmovers’ achteraan de waardeketen, krijgen retailers dankzij digitale technologie steeds meer de kans om consumenten bij verschillende fases in de waardeketen te betrekken: niet alleen bij verkoop, maar ook bij ontwerp, productie en keuze van materialen, zegt Stefaan Vandist, toekomstverkenner en trendwatcher.

Michael Fox is de topman van het Australische ‘Shoes of Prey’, dat resoluut inzet op personalisatie: hij is er rotsvast van overtuigd dat binnen twintig jaar alle kleding maatwerk zal zijn. Hij ziet daarvoor drie goede redenen: 

• Wanneer ieder product uniek is, is je voorraad nooit uitgeput, en is er nooit overstock. De miljoenen variaties die via de website van ‘Shoes of Prey’ mogelijk zijn, worden pas gefabriceerd na bestelling. Geen overproductie, minder ‘fast fashion’ en minder afval.
• Klanten zijn steeds veeleisender, en de combinatie van interactieve tools en digitale productie zorgt ervoor dat klanten eigen ontwerpen kunnen maken, en we ze weldra zelfs tijdens de fysieke winkelbeleving kunnen fabriceren.
• Klanten worden steeds kritischer voor de ethische praktijken van bedrijven,  en in het bijzonder wat betreft kleding. Wanneer je niet transparant communiceert en consumenten niet betrekt bij wat, hoe en waarom, ben je verdacht.

Zo worden retailers echte keten-regisseurs en keuze-architecten die ons met veel meer openheid betrekken bij hun aanbod.

Plezier met producten loskoppelen van eigenaarschap 

De disruptie in retail is niet te stoppen. De digitale transformatie zorgt voor heel wat interessante effecten op andere domeinen, aldus Stefaan Vandist: naast controle over de beleving en het eindproduct, verandert de morfologie van de fysieke retail ook van verkoopsruimte naar belevingsruimte. We zien ook de opkomst van retailers die producten als dienst aanbieden, wars van eigenaarschap. Vooral jonge mensen hechten steeds meer belang aan beleving, en steeds minder aan spullen kopen om te hebben:

• 81% van de Millennials toont belangstelling voor het verhaal (de mensen, de ingrediënten, de processen) achter de producten die ze kopen, zegt Matt Hirst, ‘brand experience leader’ bij Google. 
• Van Eventbrite leren we dan weer dat 78% van de jongvolwassenen liever geld uitgeeft aan een unieke ervaring dan aan een aantrekkelijk product.

Steeds meer merken beschouwen XP (‘User Experience’) als belangrijkste denkoefening, en passen die niet alleen toe op hun online media, maar ook op hun fysieke winkelpunt, aanbod en hun storytelling. Rent the Runway startte als een online verhuurdienst voor kleding en accessoires van bekende designers. Vandaag heeft het ruim al een half dozijn winkelpunten in de VS, die zich vooral weten te onderscheiden met hun unieke beleving die naadloos van mobiele app doorloopt naar de keuze-architectuur op de winkelvloer. 

‘Civic Minded Brands’

Mondiale bezorgdheden van burgers aanpakken met producten en diensten voor consumenten wordt steeds meer een strategie om nieuwe markten te ontwikkelen. Overheden slagen er namelijk steeds minder in om de snelheid waarop de samenleving verandert bij te benen, en bedrijven zien steeds meer de gelegenheid om die leemte in te vullen. Dat doen ze niet enkel uit menslievendheid, maar omdat er zo in de eerste plaats steeds meer businessmodellen mogelijk zijn. 

Neem het voorbeeld van Uber. Er is de laatste jaren behoorlijk wat tegenkanting in de publieke opinie en bij de overheden ontstaan. Via haar initiatief ‘Uber Movement’, stelt Uber big data ter beschikking van verkeersplanners van steden en gemeenten en helpt ze op die manier verkeerstromen te verbeteren en ongelukken te reduceren, maar tegelijk geeft ze zichzelf een ‘license to operate’. Dde Britse multinational Tesco nam dan weer via een abonnementsformule het initiatief om gezinnen met kinderen uit de laagste inkomensklassen meer toegang te geven tot verse groenten en fruit. 

Stefaan Vandist ziet nog veel meer innovatiemogelijkheden waarbij retailers de digitale kanteling ook aanwenden als hefboom om positieve impact te creëren. Wil je er meer over weten? Schrijf je hier dan nog snel in voor het voorprogramma Gamechangers op het RetailDetail Congress van 27 april 2017.

Vandist werkt als toekomstverkenner en begeleide kort geleden innovatieprojecten bij o.a. Intergamma België, Volvo Cars Nederland en Alma Restaurants in Leuven. Vandaag begeleidt hij een trendanalyse voor Eneco, start-upinitiatieven rond ‘mobility as a service’ in België en Nederland, en weldra gaat hij aan de slag voor Het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen.